Αράχωβα: Εκδηλώσεις για τα 200 χρόνια από την ιστορική Μάχη

Με ιστορικές ομιλίες, εκθέσεις, συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις, αγώνες δρόμου και αναπαράσταση της μάχης, η Αράχωβα τιμά τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την ιστορική Μάχη του 1826. Ο Δήμος Διστόμου–Αράχωβας–Αντίκυρας παρουσιάζει ένα εκτεταμένο επετειακό πρόγραμμα, το οποίο αρχίζει στις 24 Οκτωβρίου 2026 και συνεχίζεται με εκδηλώσεις έως τον Απρίλιο του 2027.

Οι εορτασμοί κορυφώνονται το διήμερο 21 και 22 Νοεμβρίου 2026, ενώ, σύμφωνα με το πρόγραμμα, στις επίσημες εκδηλώσεις της Κυριακής 22 Νοεμβρίου προβλέπεται η παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Αν. Τασούλα.

Την πρόσκληση υπογράφει ο Δήμαρχος Ιωάννης Σταθάς, καλώντας κατοίκους και επισκέπτες να συμμετάσχουν στις εκδηλώσεις που αναδεικνύουν την ιστορία της μάχης, την προσωπικότητα του Γεωργίου Καραϊσκάκη και τη συμβολή των αγωνιστών.

Η έναρξη και οι εκδηλώσεις των πρώτων εβδομάδων

Το πρόγραμμα ανοίγει το Σάββατο 24 Οκτωβρίου, στις 19:00, στο Λαογραφικό Μουσείο Αράχωβας, με την ομιλία του ερευνητή Ευστάθιου Ασημάκη, με θέμα «Η Αράχωβα στα χρόνια πριν, κατά και μετά την ιστορική μάχη του 1826». Στο επίκεντρο βρίσκονται η κοινωνία της Αράχωβας και η ζωή των κατοίκων της πριν από την Επανάσταση, κατά τη διάρκεια της μάχης και μετά την απελευθέρωση.

Το Σάββατο 7 Νοεμβρίου, στο Δημοτικό Σχολείο Αράχωβας, θα πραγματοποιηθούν:

• 19:00: Ομιλία του ιστορικού–οθωμανολόγου Δρ. Λεωνίδα Μοίρα, με τίτλο «Οθωμανικές θεωρήσεις πάνω στη μάχη της Αράχωβας».
• 19:30: Ομιλία του φιλολόγου Δημητρίου Παλούκη, με θέμα «Ο Γεώργιος Καραϊσκάκης μέσα από τα κείμενα του στρατηγού Ιωάννη Μακρυγιάννη».
• 19:50: Συναυλία του Μουσικού Σχολείου Λαμίας, με τίτλο «Για μιαν καινούρια άνοιξη», με τραγούδια από την ομώνυμη συλλογή, σε στίχους Γεωργίου Αναγνώστου και μουσική Γεωργίου Σταυρόπουλου.

Στον ίδιο χώρο, το Σάββατο 14 Νοεμβρίου, στις 19:00, θα παρουσιαστεί η παράσταση θεάτρου σκιών «Ο Καραγκιόζης στη Μάχη της Αράχωβας», με τον καραγκιοζοπαίχτη Νίκο Καστάνη και συνεργάτη σκηνής τον Λευτέρη Δημητριάδη.

Δρόμος Τιμής «Καραϊσκάκης 1826»

Την Κυριακή 15 Νοεμβρίου, ο αθλητισμός συναντά την ιστορική μνήμη μέσα από τον Δρόμο Τιμής «Καραϊσκάκης 1826», με διαδρομές που περνούν από σημεία συνδεδεμένα με τη μάχη και την Επανάσταση του 1821.

Στο πρόγραμμα αναγράφονται οι εξής εκκινήσεις:

• 09:30: Διαδρομή 16 χιλιομέτρων, από τον Ιερό Ναό Υπαπαντής Διστόμου έως τον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Αράχωβας.
• 10:00: Διαδρομή 7 χιλιομέτρων, με εκκίνηση και τερματισμό στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Αράχωβας.
• 10:10: Διαδρομή 1.000 μέτρων για παιδιά Δημοτικού, επίσης με εκκίνηση και τερματισμό στον Άγιο Γεώργιο.

Το απόγευμα της ίδιας ημέρας, στο Λαογραφικό Μουσείο, στις 19:00, ο εκπαιδευτικός Γεώργιος Αναγνώστου θα μιλήσει με θέμα «Ο Δημήτριος Αινιάν μιλά για τον Γεώργιο Καραϊσκάκη». Στις 19:30 θα ακολουθήσει ο θεατρικός μονόλογος «Ήμουν κι εγώ εκεί», σε κείμενο Γεωργίου Αναγνώστου, σκηνοθεσία Δημητρίου Αποστόλου και απαγγελία Κανέλλου Κουτσογιαννόπουλου.

Η κεντρική επετειακή εκδήλωση

Την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου, στις 20:00, στο Δημοτικό Σχολείο Αράχωβας, θα δοθεί χορωδιακή συναυλία από τη Χορωδία Ιτέας «Ο Ορφέας» και τη Δημοτική Χορωδία Θήβας, υπό τη μουσική διεύθυνση του μαέστρου Αλέξανδρου Κομνά.

Το Σάββατο 21 Νοεμβρίου, στον ίδιο χώρο, θα πραγματοποιηθεί η κεντρική επετειακή εκδήλωση των 200 χρόνων.

Στις 19:00 θα απευθύνουν χαιρετισμούς οι Δήμαρχοι Γεωργίου Καραϊσκάκη Περικλής Μίγδος, Μουζακίου Θεοφάνης Στάθης και Διστόμου–Αράχωβας–Αντίκυρας Ιωάννης Σταθάς.

Στις 19:15 θα ακολουθήσει η ομιλία «Ἐκ τοῦ στρατοπέδου τῆς Ῥάχοβας, τῇ 24 Νοεμβρίου 1826», από τον Ιωάννη Φάππα, Επίκουρο Καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, και τον Παρασκευά Ποτηρόπουλο, Ερευνητή της Ακαδημίας Αθηνών.

Στις 20:00 θα απονεμηθούν τιμητικές πλακέτες στις οικογένειες των Ηλία Λιάκου, Ιωάννη–Λαζαρή Φαρμάκη και Γεωργίου Χαρίτου, για τη συμβολή τους στην ανάδειξη και τη διατήρηση της μνήμης της Μάχης της Αράχωβας.

Η βραδιά θα συνεχιστεί στις 20:10 με παραδοσιακούς χορούς και τραγούδια, με την Ανδριάνα Μόκα και χορευτικά συγκροτήματα από την Αράχωβα, τη Σκουλικαριά Άρτας και το Μαυρομμάτι Καρδίτσας.

Οι επίσημες τελετές της Κυριακής 22 Νοεμβρίου

Στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Αράχωβας, στις 07:00, θα αρχίσουν ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία, ιερουργούντος του Μητροπολίτη Θηβών, Λεβαδείας και Αυλίδος κ. Γεωργίου.

Το επίσημο πρόγραμμα περιλαμβάνει:

• 10:45: Ολοκλήρωση προσέλευσης επισήμων.
• 11:00: Δοξολογία, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας, σύμφωνα με το πρόγραμμα.
• 11:15: Πανηγυρικός της επετείου από τον Δρ. Δοξάκη Κομήτη, ταξίαρχο ε.α. και τέως διευθυντή της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού, με θέμα «Η μάχη της Αράχωβας: 200 χρόνια από την έμπρακτη απόφαση της συνέχισης του αγώνα για τη Λευτεριά».
• 11:30: Επιμνημόσυνη δέηση στο Ηρώο της Μάχης.
• 11:45: Κατάθεση στεφάνου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
• 12:00: Αναπαράσταση της μάχης στο πεδίο της.
• 13:00: Επετειακή παρέλαση σχολείων και πολιτικών τμημάτων στον κεντρικό δρόμο της Αράχωβας, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας.
• 14:00: Έναρξη λειτουργίας της επετειακής έκθεσης «Ἐκ τοῦ στρατοπέδου τῆς Ῥάχοβας», στο Λαογραφικό Μουσείο.

Στις 19:00, στο Δημοτικό Σχολείο Αράχωβας, θα παρουσιαστεί η θεατρική παράσταση «Αθάνατες» από τον Θεατρικό Σύλλογο Δωδεκανήσου.

Επιστημονική ημερίδα για άγνωστες πτυχές της μάχης

Το Σάββατο 28 Νοεμβρίου, στις 18:00, στο Λαογραφικό Μουσείο Αράχωβας, θα πραγματοποιηθεί η επετειακή επιστημονική ημερίδα «Η μάχη της Αράχωβας και άγνωστες πτυχές της».

Θα συμμετάσχουν οι:

• Ευάγγελος Νικολιδάκης, φιλόλογος, με θέμα τη Σημαία Ελευθερίας της Αράχωβας στην Επανάσταση του 1821.
• Αμαλία Παπαϊωάννου, αρχαιολόγος και επιμελήτρια του Μουσείου Θυμάτων Ναζισμού Διστόμου, για τη συμβολή της μνήμης της μάχης στη συλλογική ταυτότητα της κοινότητας.
• Ιωάννης Κατσαβός, ερευνητής, για τις περιπέτειες της υγείας του Γεωργίου Καραϊσκάκη.
• Γεώργιος Τσιάκαλος, δρ. αρχαίας ιστορίας, με θέμα «Η εκδίκηση του Μεσολογγίου: Πολιορκημένοι, Εξοδίτες και Πολιορκητές στη μάχη της Αράχωβας».
• Μιχαήλ Κατσικαρέλης, ιστορικός, για την κατάληψη οθωμανικής γολέτας στο λιμάνι των Σαλώνων, στις παραμονές της μάχης.
• Θεοφάνης Βλάχος, ιστορικός, για τον φορητό οπλισμό και τα εξαρτήματα των αγωνιστών του 1821.
• Λουκάς Παπαλεξανδρής, ερευνητής, για τη μάχη της Αράχωβας μέσα από τον ξένο Τύπο.
• Δοξάκης Κομήτης, για τη διδασκαλία της μάχης στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων και την εκπαιδευτική αξία της μελέτης της ως στρατιωτικής επιχείρησης.

Εκθέσεις και συνέχεια των εκδηλώσεων έως το 2027

Στο πλαίσιο των παράλληλων δράσεων, από τις 18 Νοεμβρίου η Φωτογραφική Ομάδα Αράχωβας θα παρουσιάζει στο Λαογραφικό Μουσείο έκθεση φωτογραφίας με θέμα την ιστορική μάχη του 1826.

Στον ίδιο χώρο, την Κυριακή 22 Νοεμβρίου, από τις 10:00 έως τις 22:00, και τη Δευτέρα 23 Νοεμβρίου, από τις 09:00 έως τις 14:00, θα παρουσιαστούν συλλογές πολεμικού και μη εξοπλισμού των αγωνιστών του 1821 από τους συλλέκτες–ερευνητές Γεώργιο Αποστολόπουλο και Κωνσταντίνο Βαγγελάκο.

Το πρόγραμμα συνεχίζεται με τρεις ακόμη εκδηλώσεις:

• Σάββατο 19 Δεκεμβρίου 2026, στις 19:00, στο Λαογραφικό Μουσείο: Ομιλία του Αθανάσιου Χρήστου, Καθηγητή Νεότερης Ιστορίας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, με θέμα «Η μάχη της Αράχωβας του Νοεμβρίου 1826 και η συμβολή του Αραχωβίτη ιστορικού Γεωργίου Χαρίτου στην ανάδειξή της».
• Σάββατο 27 Μαρτίου 2027, στις 19:00, στο Λαογραφικό Μουσείο: Ομιλία του ιστορικού Δρ. Γεωργίου Τσιάκαλου, με θέμα «Βίος και δράση των συμμετεχόντων αγωνιστών στη μάχη της Αράχωβας».
• Παρασκευή 23 Απριλίου 2027, στις 19:00, στο Δημοτικό Σχολείο: Μουσικοαφηγηματική εκδήλωση «Γεώργιος Καραϊσκάκης», με κείμενα της Αμαλίας Παπαϊωάννου για τη ζωή και τον θάνατο του αγωνιστή και τη συμμετοχή της χορωδίας του Εκπολιτιστικού–Μορφωτικού Συλλόγου Αράχωβας «Γεώργιος Καραϊσκάκης».

Μέσα από την ιστορική έρευνα, την τέχνη και τη συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, ο επετειακός κύκλος επιδιώκει να φέρει το κοινό σε επαφή με τα γεγονότα και τα πρόσωπα της Μάχης της Αράχωβας, διατηρώντας τη μνήμη τους ζωντανή δύο αιώνες αργότερα.

Από το Επίσημο πρόγραμμα επετειακών εκδηλώσεων του Δήμου Διστόμου–Αράχωβας–Αντίκυρας.